BESKID ŻYWIECKI I KORBIELÓW

Warto sobie uświadomić, że Korbielów jest jedną z najstarszych wsi Beskidu Żywieckiego. Najprawdopodobniej już w XV wieku dotarli tutaj osadnicy Wołoscy, czyli ludy pasterskie pochodzenia bałkańskiego, przybysze z Karpat południowych (z terenów obecnej Rumunii). Warto w tym miejscu wspomnieć w jaki sposób na południowy stok i podnóża góry Pilsko dotarł polski element etniczny. W XVI i XVII w. polscy chłopi uciekali z Żywiecczyzny przed uciskiem pańszczyźnianym i właśnie na terenie Państwa węgierskiego mogli znaleźć schronienie. Jak widać na tych terenach spotkały się 2 narody o odmiennym języku i kulturze lecz bardzo podobnym podejściu do pracy i życia (siła, rzetelność, pragnienie wolności).  Zetknięcie odmiennych kultur wzbogaciło miejscową ludność, implementując w języku polskim popularne do dziś słowa: baca, gazda, bryndza o wołoskiej etymologii. Nowi mieszkańcy zapoczątkowali wypas owiec, wołów na górskich halach. Stawiali szałasy i koszary (chaty na noc dla bydła). Dzisiaj wędrując po lasach możemy odnaleźć podobne leśne domki, do tych które były przed ponad 500 laty. Ludność tubylcza odkryła rolnictwo stosunkowo późno. Nie trzeba posiadać zbyt bogatej wyobraźni aby uzmysłowić sobie te tereny (szczególnie okolicę Korbielowa przed 700’set laty). Większość terenów była obficie zalesiona. Sporo czasu zajęło aby wykraść ziemi trochę pól pod uprawę. Zanim to nastąpiło część miejscowej ludności parała się zbójnictwem.

Zbójowanie w Beskidzie Żywieckim:
Najsłynniejszym zbójnikiem pod Babią Górą był Józef Baczyński. Zbójnicy napadali na karawany kupieckie ciągnące szlakiem handlowym z Austrią. Ujęci zbójnicy nie zawsze kończyli na szafocie, wielu z nich unikało kary za swoje zbójeckie czyny.
Znane są przypadki dzięki zapiskom sądowym w Żywcu czy Krakowie darowania win za zbrojne usługi dla króla i Państwa. Taki królewski glejt, za pokonane zbuntowanych żołnierzy zapewnił bezpieczeństwo zbójnikom z Łodygowic. Podobnego zaszczytu dostąpił także „watażka” czyli Maciej Kalinowski z Beskidu Małego, który przeszedł na stronę królewską i walczył ze Szwedami.  Szczególne nasilenie zbójnictwa przypada na przełom XVII i XVII wieku. Gnębieni przez starostów, właścicieli ziemskich oraz zarządców mężczyźni uciekali w góry by tam połączyć się w grupy zbójnickie i dociekać sprawiedliwości na własną rękę.
W XX wieku Korbielów przekształcił się w miejscowość typowo turystyczną, aczkolwiek i dzisiaj odnaleźć można pozostałości po pierwszych osadach pasterskich oraz późniejszych – rolniczych.  Do dzisiaj na terenach Beskidu Żywieckiego doświadczyć można swoistej symbiozy miejscowej ludności z otaczającą przyrodą. Każdy kto zapragnie skosztować regionalnych przysmaków np.: oscypków, bryndzy, swojskiego mleka, serwatki a także miodu prosto z pasieki może dostać je w Korbielowa bez żadnego problemu. Lasy terenów Beskidu Żywieckiego kryją również niezliczoną ilość dóbr (dzikie maliny, jeżyny,jagody) by ich skosztować wystarczy wybrać się na leśną wycieczkę.
Kto chcę zgłębić miejscową kulturę nie może omieszkać uczestnictwa w obchodach świąt kościelnych, które z dziada pradziada ukraszane są przez te same elementy tradycji. W okresie Bożonarodzeniowym kolędowanie, pasterka o północy. W okresie Wielkanocy konkurs na najładniejszą i największą palmę. Budowanie ołtarzy, ciemnicy, Bożego Grobu, całonocne czuwanie i warty straży pożarnej. To nie tylko głębokie przeżycia estetyczne ale i duchowe. Tradycją staje się również Korbielowski redyk, który odbywa się co roku w miesiącu maju. Ten stary obyczaj łączy w sobie uroczyste wyjście owiec.
Dzisiaj Korbielów to jeden ze słynniejszych żywieckich całorocznych kurortów. Jest to świetna baza wypadowa w Beskid Żywiecki. Posiada dogodne tereny do uprawiania sportów zimowych na stokach Pilska.
Korbielów rozpościera się pomiędzy najwyższymi szczytami Beskidu Żywieckiego (który jest największym górotworem Beskidu Zachodniego, dlatego zanim wyruszysz w góry warto zaopatrzyć się w mapę opisującą poniżej opisane szczyty.
Od przełęczy Glinne nad Korbielowem ciągnie się na wschód główny grzbiet prezentowanej części, Beskidu Żywieckiego, będący jednocześnie grzbietem granicznym między Polską a Słowacją. Grupa Pilska piętrzy się łukiem wygiętym na północ coraz wyższymi szczytami, a wielokrotnie rozczłonkowanymi ramionami. Rozdziela dorzecza pomiędzy Sołą a głównym dopływem – Koszarawą.

Największe wyzwania dla amatorów górskich wędrówek stanowią:

Babia góra – 1725 n.p.m. najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego, a zarazem najwyższy szczyt całych Beskidów.
Masyw Babiej góry prowadzi przez wierzchołek Beskidu Korbielowskiego, zwanego również Weską, (954m) dalej Beskidem Krzyżowskim (Szelust 923m) przez Jaworzynę (146m), Przełęcz Głuchaczki, Przełęcz Mędralową (1169m) – najbardziej wysunięty na północ punkt granicy Polsko-Słowackiej i przełęcz Jałowiecką (1017m). Tu rozpoczyna się właściwy masyw Babiej Góry, najpierw Mała Babia Góra – zwana również Cyclem (1517m), następnie przełęcz Brona (1407m) i okazały szczyt Babiej Góry z wierzchołkiem zwanym Diablakiem (1725m). Granica Państwa skręca na południe na Orawę a grzbiet Babiej opada ku wschodowi.

Pilsko – 1557 m.n.p.m drugi najwyższy szczyt Beskidu Żywieckiego. Grupa górska Pilska składa się z dwóch głównych jednostek: z wyniesienia Pilska (1557m), we wschodniej części obszaru, z grzbietu Romanki (1366m) na zachodzie. Wyniesienie Pilska ma kształt typowego rogu. Kulminacja Pilska znajduję się 200m na południe od granicy Państwowej – Pilsko Właściwe. Zaś po stronie słowackiej dominuje Pilsko Orawskie, zwane też Mechy (1479m). Oddalone o ok. 1,5km i oddzielone płytką przełęczą. Na północny wschód od szczytu, odnaleźć możemy samotną mogiłę wartownika Basika, pełniącego służbę na szczycie 1 września 1939r. Na północnej stronie masywu Pilska, znajduję się rezerwat przyrody, w skład, którego wchodzi górnoreglowy las świerkowy oraz płaty Kosówki. Partie szczytowe zajmuję gołoborza, z których roztacza się przepiękna panorama Beskidu Śląskiego, Żywieckiego, Małego i Makowskiego a na najdalszym planie Tatr. W oddali rozpościera się także panorama grup górskich Słowacji. Pod kopułą szczytową na Hali Miziowej, znajduje się schronisko, skąd można wyruszyć na Rysiankę (2h).

Czarny Groń – 1122 m.n.p.m. szczyt górski w Beskidzie Żywieckim wchodzący w skład masywu Pilska, o wysokości 1122 m n.p.m., położony na terenie Żywieckiego Parku Krajobrazowego. Stoki i szczyt porośnięte lasem świerkowym. Czarny Groń tworzy masyw rozdzielający dolinę potoku Buczynka od doliny potoku Szczyrbok.
Przez grzbiet przebiegają zielony szlak turystyczny oraz żółty szlak turystyczny prowadzące z Korbielowa na Halę Miziową i dalej na Pilsko. Zimą przez grzbiet przechodzi jedna z tras narciarskich (zjazd z Pilska do Korbielowa Kamiennej).

Szlaki turystyczne:

Szlak żółty
– Korbielów – Buczynka – Hala Miziowa
– Korbielów – Przełęcz Przysłopy
– Korbielów – Przyborówka – Koszarawa – Lachów Groń – Czerniawa Sucha
– Jeleśnia – Sopotnia Mała – Hala Kupczykowa – Romanka
– Jeleśnia – Mutne – Janikowa Grapa – Baków – Ślemień
– Hala Miziowa – Szczyt Pilska
– Sopotnia Wielka – Przełęcz Przysłopy

Szlak czerwony
– Korbielów – Szelust – Jaworzyna – Głuchaczki – Mędralowa
– Schronisko PTTK na Hali Miziowej – Hala Cudzichowa – Rysianka
– Hala Miziowa – Korbielów

Szlak zielony
– Jeleśnia – Sopotnia Wielka – Hala Jodłowcowa – Hala Miziowa
– Szlak łącznikowy Hala Buczynka – Korbielów
– Hala Miziowa – przełęcz Glinne – Weska, do szlaku czerwonego

Szlak niebieski
– Korbielów – Przełęcz Przysłopy
– Jeleśnia – Sopotnia Wielka – Rysianka
– Hucisko – Dolina Cicha – Czerniawa Sucha
– Hucisko – Ślemień – Madohora

Szlak czarny
– Korbielów – Krzyżówki – Przyborów – Głuchaczki – Moczarki
– Krzyżowa – Lalczarka – Przełęcz Przysłopy – Malorka – Hala Miziowa
– Hala Miziowa – Rysianka
– Sopotnia Wielka – do szlaku niebieskiego na Przełęczy Fajerkowej

Klimat:

Okolice Korbielowa posiadają specyficzny mikroklimat. Zimą napływa tu powietrze polarno-kontynentalne, stąd tworzą się doskonałe warunki narciarskie, nawet gdy w innych rejonach Polski topnieje śnieg, u nas zalega on zdecydowanie dłużej. Warto powiedzieć o aurze Świąt Wielkiej Nocy w 2001 roku, która przypominała raczej grudniowe święta. Latem ciepłe, umiarkowanie silne wiatry, przynoszą pogodę analogiczną do tej, jaka panuje w całej Polsce.
Pilsko ma wykształcone cztery piętra klimatyczne:

Umiarkowanie ciepłe do wysokości 680m.n.p.m.
Umiarkowanie chłodne do wysokości 1080m.n.p.m.
Chłodne do wysokości 1400m.n.p.m
Bardzo chłodne – obszar podszczytowy.

Schroniska:
Hala Miziowa, Hala Rynianka, Hala Lipowska, Markowe Szczawiny

 
Facebook